Kesinleşmiş Ceza Kararına İtiraz Edilebilir mi? (2026 Güncel)

Kesinleşmiş Ceza Kararına İtiraz Edilebilir mi? (2026 Güncel)

Kesinleşmiş bir ceza mahkûmiyeti her zaman değiştirilemez değildir. Türk Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK), hukuka aykırı olduğu düşünülen kesinleşmiş kararların yeniden incelenebilmesi için bazı olağanüstü kanun yolları düzenlemiştir.

Ancak her dosya için aynı başvuru yolu uygulanmaz. Başvurulacak kanun yolu, dosyanın yerel mahkemede, istinafta veya Yargıtay’da kesinleşmiş olmasına göre değişir.

Dosyanız Hangi Aşamada Kesinleşti?

1. Yerel Mahkemede Kesinleşen Kararlar

Karar;

• İstinaf edilmemişse,
• İstinaf süresi geçirilmişse,
• Kanunen kesin nitelikte ise,
• İstinaf başvurusu usulden reddedilmiş ve dosya esastan incelenmemişse,

karar yerel mahkemede kesinleşmiş olur.

Bu durumda başvurulabilecek yollar:

• Kanun Yararına Bozma (CMK m.309)
• Yargılamanın Yenilenmesi (CMK m.311 ve devamı)
• Şartları varsa Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru

2. Bölge Adliye Mahkemesinde (İstinafta) Kesinleşen Kararlar

Dosya istinaf incelemesinden geçmiş ve Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi tarafından kesin olarak karara bağlanmışsa;

başvurulabilecek yollar şunlardır:

• CMK m.308/A uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcılığına itiraz talebi
• Yargılamanın Yenilenmesi (CMK m.311)
• Şartları varsa Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru

Sanık lehine yapılacak CMK 308/A başvurularında süre sınırlaması bulunmamaktadır.

3. Yargıtay’da Kesinleşen Kararlar

Dosya Yargıtay Ceza Dairesi tarafından incelenerek kesinleşmişse;

başvurulabilecek yollar şunlardır:

• CMK m.308 uyarınca Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına itiraz talebi
• Yargılamanın Yenilenmesi (CMK m.311)
• Şartları varsa Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru

Sanık lehine yapılacak CMK 308 başvurularında da süre sınırlaması bulunmamaktadır.

Olağanüstü Kanun Yolları

CMK 308 – Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının İtirazı

Yargıtay Ceza Dairesi kararlarında açık hukuka aykırılık bulunması hâlinde Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına başvurularak itiraz edilmesi talep edilebilir.

Başsavcılık başvuruyu haklı bulursa ilgili Yargıtay Ceza Dairesine itiraz eder. Daire itirazı kabul edebilir veya dosyayı Ceza Genel Kuruluna gönderebilir.

CMK 308/A – Bölge Adliye Mahkemesi Cumhuriyet Başsavcısının İtirazı

İstinafta kesinleşen dosyalarda uygulanır.

Cumhuriyet Başsavcılığı hukuka aykırılık görmesi hâlinde ilgili ceza dairesine itiraz eder. Ceza Dairesi itirazı kabul etmezse dosya Başkanlar Kuruluna gönderilir.

CMK 309 – Kanun Yararına Bozma

Kanun yararına bozma, istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşen kararlar için öngörülmüş olağanüstü bir kanun yoludur.

Başvuru doğrudan Adalet Bakanlığına yapılır.

Adalet Bakanlığı hukuka aykırılık bulunduğu kanaatine varırsa dosyayı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına gönderir. Başsavcılık da ilgili Yargıtay Ceza Dairesinden kararın bozulmasını ister.

Kanun yararına bozma, delillerin yeniden değerlendirilmesi için değil; açık usul ve maddi hukuk hatalarının giderilmesi amacıyla uygulanır.

CMK 311 – Yargılamanın Yenilenmesi

Kesinleşmiş mahkûmiyet kararlarında;

• Yeni delil ortaya çıkması,
• Hükme esas alınan belgenin sahte olduğunun anlaşılması,
• Gerçeğe aykırı tanıklık veya bilirkişilik yapılması,
• Hâkimin görevini suç oluşturacak şekilde yerine getirdiğinin tespit edilmesi,
• Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından ihlal kararı verilmesi,

gibi kanunda sayılan sebepler mevcutsa yeniden yargılama talep edilebilir.

Hangi Kanun Yolunu Seçmelisiniz?

Emsal Yargıtay Kararları

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, CMK 308 kapsamında olağanüstü itiraz yolunun, Yargıtay Ceza Dairelerinin hukuka aykırı kararlarının giderilmesi ve içtihat birliğinin sağlanması amacıyla düzenlendiğini kabul etmektedir (CGK 2022/90 E., 2022/190 K.).

Yargıtay Ceza Genel Kurulu ayrıca, olağanüstü kanun yollarının yalnızca ciddi ve sonuca etkili hukuka aykırılıklar bakımından uygulanabileceğini, delillerin takdirine ilişkin uyuşmazlıkların bu kapsamda değerlendirilemeyeceğini vurgulamaktadır (CGK 2014/135 E., 2016/4 K.).

Yargıtay Ceza Genel Kurulu’nun 2019/66 sayılı kararında da, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz yolunun, Özel Daire kararlarındaki hukuka aykırılıkların giderilmesi ve ülke genelinde uygulama birliğinin sağlanması amacı taşıdığı belirtilmiştir.

Sonuç

Kesinleşmiş bir ceza kararı, her zaman hukuki denetim dışında kalmaz. Dosyanın hangi aşamada kesinleştiği tespit edilerek doğru olağanüstü kanun yoluna başvurulması büyük önem taşımaktadır.

Yanlış kanun yoluna başvurulması hak kayıplarına neden olabileceğinden, dosyanın uzman bir ceza avukatı tarafından ayrıntılı şekilde incelenmesi ve başvurunun hukuki dayanaklarıyla hazırlanması gerekmektedir.